System sterowania oświetleniem DALI firmy Schneider Electric wykorzystuje cyfrowo adresowane stateczniki elektroniczne i jest następcą poprzedniego sposobu sterowania wykorzystującego interfejs analogowy 1-10 V. System ten opisany jest w normie IEC 60929, aneks E dotyczącej stosowania stateczników do lamp fluorescencyjnych.

Urządzeniem technologii KNX wykorzystywanym do zasilania i sterowania statecznikami elektronicznymi lamp fluorescencyjnych wyposażonymi w interfejs cyfrowy jest KNX DALI gateway, (rys. 1), mogący obsłużyć do 64 indywidualnie adresowanych stateczników, pracujących w 16 niezależnych grupach oświetleniowych. W urządzeniu KNX DALI zasilającym stateczniki (przyłączone za pomocą przewodu NYM 2x1,5 - 2,5 mm²) można m.in. określić prędkość zmiany natężenia świecenia źródeł, ustawić wartość natężenia świecenia przy załączeniu oświetlenia ewakuacyjnego oraz przy powrocie napięcia magistrali po jego czasowym zaniku. Wbudowany w moduł DALI KNX Web Server umożliwia w łatwy sposób modyfikację ustawień oraz odczyt stanu pracy podłączonych do niego urządzeń. KNX DALI gateway identyfikuje uszkodzenie statecznika elektronicznego, podłączonego do niego źródła lub wykrywa usterkę występującą w wybranej grupie oświetleniowej, przez co zminimalizowaniu ulega czas Sterowanie oświetleniem w technologii KNX przy wykorzystaniu interfejsu DALI potrzebny na identyfikację uszkodzenia i ewentualną wymianę uszkodzonego elementu.

Moduł ten ma wbudowane dwa pasywne wejścia binarne (9-36 V DC lub 9-24 V AC), do których można podłączyć standardowe łączniki dla wstępnego za��ączenia oświetlenia w trakcie prac budowlanych. Biorąc pod uwagę powyższe cechy modułu KNX DALI, system sterowania oświetleniem wykorzystujący cyfrowo adresowane stateczniki elektronicznie można z powodzeniem wykorzystywać przy zabudowie powierzchni biurowych, w ciągach komunikacyjnych, otwartych przestrzeniach lotnisk, dworców kolejowych itp. Stosując w takim systemie sterowania dodatkowo czujki obecności KNX ARGUS (rys. 2) ze stałą regulacją natężenia oświetlenia, można mieć istotny wpływ na oszczędność kosztów energii wykorzystywanej do zasilania źródeł światła, a co za tym idzie – również na zmniejszenie emisji CO2. Czujka obecności KNX ARGUS stale mierzy natężenie światła naturalnego w swojej przestrzeni pomiarowej. Jeśli wykryje ruch i dodatkowo zmierzona wartość natężenia oświetlenia znajduje się poniżej wartości zadanej, wówczas wysyła ona odpowiednią wartość sterującą do urządzenia wykonawczego (rys. 2) i poprzez nie źródła światła zostają rozjaśnione do wartości oczekiwanej, czyli np. 500 luksów (wartość ta może zostać zmieniona przez użytkownika). W zależności od zmieniającego się natężenia światła naturalnego, czujka obecności KNX ARGUS dopasowuje natężenie światła sztucznego łagodnie rozjaśniając bądź ściemniając sterowane źródła światła. W sytuacji gdy czujka nie wykrywa ruchu przez wcześniej określony czas oświetlenie zostaje wyłączone. Funkcje czujki obecności – regulacji stałego natężenia oświetlenia oraz detekcji ruchu użytkownik może samodzielnie dezaktywować.

Zastosowanie interfejsu DALI do sterowania oświetleniem w instalacjach elektrycznych opartych na technologii magistralnej KNX pozwala dopasowywać pracę systemu oświetleniowego do wymagań użytkownika i redukować zużycie energii przeznaczonej na cele oświetleniowe.

Ireneusz Rzeczkowski
Schneider Electric Polska Sp. z o.o.

---